زیاتر لە دە ساڵ ئەزموونی ژنۆلۆژی لە ئەورووپا – بەشی دووەم

ڕاستییە خۆجێییەکان، یادەوەریی هاوبەشی ژنان  بەرفین گوینەش خۆجێیکردنی خەباتەکانی ژنۆلۆژی لە ئەورووپا، تەنیا بە مانای کارکردن لە وڵاتانی زیاتردا نەبوو. گۆڕانکارییە بنەڕەتییەکە ئەوە بوو کە هەر جوگرافیایەک، لە ڕوانگەی ژنۆلۆژییەوە، دەستی بە لێکۆڵینەوە لە مێژوو و ڕاستییەکانی ژن کرد. لە ئیتالیا میتۆلۆژی و بیرەوەریی مێژوویی؛ لە کاتالۆنیا ڕاوی جادووگەران و بەرخۆدانی ژنان لە سەردەمی فاشیزمدا؛ …

ئەزموونی زیاتر لە دە ساڵی ژنۆلۆژی لە ئەورووپا – بەشی یەکەم

شوێنپێی پەیجوورێک لە حەقیقەتی ژنەوە بەرەو کۆمەڵایەتیبوون بەرفین گوینەش ئەم ئەزموونەی زیاتر لە دە ساڵی تێپەڕاند چۆن بوو؟ ژنۆلۆژی لە ئەورووپا چی فێر کرد و چی فێر بوو؟ لەناو ئەو پەیوەندییانەی لەگەڵ ژناندا سازی کردن، چۆن گەشەی سەند و ئەم ئەزموونە کەڵەکەبووەی ئەمڕۆ چ بەرپرسیارێتییەکی نوێ لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت؟ ماوەیەکە بە بڕگە و ڕەهەندی جیاوازەوە …

مرۆڤ لەنێوان ئایین و ئارەزوودا

نووسینی: شارا تاهیر بەشی یەکەم: پێشەکی: لە سکانداڵێکی کەسییەوە بۆ پرسێکی مرۆیی بڵاوبوونەوەی هەندێک فایل و دەنگی کەسایەتییە ئایینییەکان لە سۆشیال میدیا- وەک زۆرێک لە ڕووداوە هاوشێوەکانی ڕۆژەڤ- بووە جێی باس و خواسی سۆشیال میدیا و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان. وەک هەمیشەش کۆمەڵگەی کوردی کرد بە چەند بەشەوە؛ بەشێک بە توندی ڕەخنە دەگرێت، بەشێکی دیکە بەرگری یان …

دیمۆگرافیا: زانستێک لە تەڵەی نەژادپەرستی و ڕەگەزگەرایی (سێکسیزم)دا

گفتوگۆ لە نێوان نەجیبە قەرەداغی-ئەندامی ئەکادیمیای ژنۆلۆژی و د.مەدیحە سۆفی- ژینگەناس نه‌جیبه‌ قەرەداغی: دیمۆگرافیا لە نێو کۆمەڵگەدا کەمترین قسەی لەسەر دەکرێ؛ لە کاتێکدا زۆرترین کاریگەری لەسەر کۆمەڵگەدا هه‌یه‌، بەتایبەتی لەسەر ژن و جەستەی ژن هەیە.  ئەم بابەتە قسەی زۆر هەڵدەگرێ بەتایبەتی لەو کایەیه‌ی کە چۆن ژن بڕیار لەسەر جەستەی خۆی دەدات، وە چۆن ئەو بڕیارەی …

سەرلەنوێ بیرکردنەوەمان لە سەر قەرەجەکان

ڕۆشان سەلام ئەو ناوانەی خەڵک بۆیان بەکاردەهێنن بەپێی ناوچەکەیان جیاوازە: قەرەجەکان، دۆم، لۆم، سینتی، جیتانۆس، هەموویان بە واتای “قەرەجەکان” دێت. ئەم ناوانە بەهۆی زمان و پێکهاتەی فەرهەنگیی ئەو ناوچەیە لە قاڵب دەدرێن. بە تێپەڕبوونی کات، قەرەجەکان لە کۆمەڵگە پەرش و بڵاوەکاندا ژیاون، زۆرجار خۆیان بە “ڕۆم” دەناسێنن، بە واتای “مرۆڤ”، لەکاتێکدا هەندێکیان “قەرەج”یان پێ باشترە …

کەزییەی هاوچەرخی شاماران

زەهریبان حسێن – ئەکادیمیای ژنۆلۆژی سەرچەتەیەک بە ناوی ڕامی ئەلدەهش کە خەڵکی گرێ سپی و باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریایە (ئەو ناوچەیەی ٧ ساڵە لەژێر داگیرکاریی تورکیادایە)، گرتەیەکی ڤیدیۆیی بڵاوکرایەوە کە کەزییەی بڕاوی شەرڤانێکی YPJی بەدەستەوەیە و دەڵێت؛ ” ئەمە کەزییەی هاوڕێیەکیانە کە لە ڕەققە کوژراوە و کەزییەکەیان بڕیوە”… ئەم تاوانە دژەمرۆییانەی کە چەند ڕۆژێکە لە …

ڕەگەزگەرایی کۆمەڵایەتی لە تاراوگە: کۆلۆنیالیزم، کۆچ، پیاوێتی و تێکۆشانی ژنانی کورد

یاسەمین ئاندان – ئەندامی ئەکادیمیای ژنۆلۆژی کۆمەڵگەکانی کە لە تاراوگەدا دەژین، بەتایبەتی گروپە نا-ئەوروپاییەکان، پرۆسەیەکی ئاڵۆز دەزموون دەکەن لە بازاڕاوەکردنەوەی نۆرمەکانی ڕەگەزگەرایی کۆمەڵایەتی. ئەم پرۆسەیە لە بەیەکگەیشتنی دینامیکەکانی وەک ئەو هەلومەرجە پێکهاتەییانەی کە کۆچ دروستی کردووە، گواستنەوەی نۆرمە باوکسالارییەکان، و گوشارەکانی تواندنەوە یان تێکەڵبوون لە وڵاتی کۆچکردوو شێوەی گرتووە. دیاسپۆرای کورد نموونەیەکی گرنگی ئەم پرۆسەیە …

بۆچی ژنۆلۆژی؟

نەجیبە قەرەداغی گۆڕانکارییەکانی جیهان لە سەرەتای سەدەی ١٩دا لە ڕووی پیشەسازی، تەکنیکی، سیاسی و ئابووری، ڕاستتر لە سەردەمی هەڵکشانی سەرمایەداریدا، زیاترین کاریگەری لەسەر لایەنی کۆمەڵایەتی دانا. مۆدێرنیتە لە سێ پێگەی سەرمایەداری، دەوڵەت-نەتەوە و پیشەسازیگەرایی (ئیندوستریالیزم)دا خۆی بەهێز کرد. لەم ڕێگەیەوە کێشە و قەیرانی گەورەی لە پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکاندا دروستکرد، هەر لە تێکچوونی پەیوەندییەکانی نێوان تاک و …