ڕاستییە خۆجێییەکان، یادەوەریی هاوبەشی ژنان بەرفین گوینەش خۆجێیکردنی خەباتەکانی ژنۆلۆژی لە ئەورووپا، تەنیا بە مانای کارکردن لە وڵاتانی زیاتردا نەبوو. گۆڕانکارییە بنەڕەتییەکە ئەوە بوو کە هەر جوگرافیایەک، لە ڕوانگەی ژنۆلۆژییەوە، دەستی بە لێکۆڵینەوە لە مێژوو و ڕاستییەکانی ژن کرد. لە ئیتالیا میتۆلۆژی و بیرەوەریی مێژوویی؛ لە کاتالۆنیا ڕاوی جادووگەران و بەرخۆدانی ژنان لە سەردەمی فاشیزمدا؛ …
شوێنپێی پەیجوورێک لە حەقیقەتی ژنەوە بەرەو کۆمەڵایەتیبوون بەرفین گوینەش ئەم ئەزموونەی زیاتر لە دە ساڵی تێپەڕاند چۆن بوو؟ ژنۆلۆژی لە ئەورووپا چی فێر کرد و چی فێر بوو؟ لەناو ئەو پەیوەندییانەی لەگەڵ ژناندا سازی کردن، چۆن گەشەی سەند و ئەم ئەزموونە کەڵەکەبووەی ئەمڕۆ چ بەرپرسیارێتییەکی نوێ لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت؟ ماوەیەکە بە بڕگە و ڕەهەندی جیاوازەوە …
دیرەن ئارسلان لە تورکیەوە: نەجیبە قەرەداغی شارستانیەتی یۆنانی کۆن، وەک لانکەی سەرهەڵدانی فەلسەفە، هونەر، زانست و دیموکراسی، بەردی بناغەی شارستانیەتی ڕۆژئاوای پێکهێناوە؛ بەڵام لەژێر سێبەری ئەم کەلەپوورە ڕۆشنبیرییە درەوشاوە و ئایدیاڵکراوەدا، ڕاستییەکی کۆمەڵایەتیی زۆر تاریک وەک ستوونێک وەستاوە: کینەداریی سیستماتیک و دامەزراوەییکراو لە دژی ژنان. دیموکراسیی ئەسینا تەنها مافی دەنگدانی بە هاوڵاتیانی پیاوی ئازاد دەدا، …
پەلشین تۆڵهەڵدان لە تورکیەوە: نەجیبە قەرەداغی گەشەکردنی شۆڕشی جیهانیی ژنان لە سەدەی ٢١دا: شۆڕشی ژنانی ڕۆژئاڤا گه‌لانی ناوچەکە کە لەنێو بەرداشێکدا گیریان خواردبوو، توانییان لەناوەڕاستی شەڕ و هێرشە دژە-شۆڕشەکاندا، پێکهاتە خۆبەڕێوەبەرییەکانی خۆیان بونیاد بنێن. لە هەمان کاتدا، گەلێک وانە هەن دەکرێت لەم ئەزموونە مێژووییەوە وەربگیرێن. لە ٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٦دا، ئەو هێرشە سەربازییانەی لەلایەن هێزەکانی …
بەشی دووەم لەم سەدەیەی بەرەو سەدەی ژن و شۆڕشەکانی ژنان دەچێت، بزوتنەوە فێمێنیستەکان کە خاوەنی مێژوویەکی تێکۆشان و ئەزموونن، خاوەنی تایبەتمەندیی پارادایمی ئازادیخواز و هاوپەیمانییەکی مۆدێرنیتەی ژنن. لە دژی سیستەمی ڕەتێنەر و قڕکردنی ژنان و کۆمەڵگە و سیستەمی چەوسێنەری سەرمایەداری؛ بەرپرسیارێتیی هێزەکانی مۆدێرنیتەی دیموکراتیکە کە پێکەوە تێبکۆشن و ڕێبازەکانی چارەسەر بدۆزنەوە. بزوتنەوە فێمێنیستەکان لە نێو …
لێکۆڵینەوە: ڕۆژبین دەنیز گۆڕانی ناسنامەی ژن لە ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان پێشەنگایەتیی ژنان لە مێژووی ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستاندا، تەنیا کۆمەڵە قارەمانێتییەکی تاکەکەسی نییە، بەڵکو زیندووترین پێکهاتەکانی ئەو بەرخۆدانە سیستەماتیكە، کە دژی سیاسەتی تواندنەوەی کولتووریی و باڵادەستیی دەسەڵاتە ناوەندییەکان پەرەی سەندووە. لە کۆمەڵگەی ئێرانیی و کورد دا، ژنان بە درێژایی مێژوو و لە کاتە قەیراناوییەکاندا، …
ئەکادیمیای ژنۆلۆژی – بەشی یەکەم ئەگەرچی ئەو پاشخانەی بزووتنەوەی فێمینیستی لەسەری دامەزراوە دەگەڕێتەوە بۆ سەدەکانی پازدە و شازدە، بەڵام شۆڕشی فەرەنسی خاڵی سەرەکیی دەستپێکردنێتی. لە ماوەی شۆڕشی فەرەنسادا، لەکاتێکدا داواکاریی یەکسانی، ئازادی و برایەتی بەرز دەبووەوە، ئەو ژنانەی بەشدارییان لە شۆڕشدا کردبوو، لە هەمان کاتدا ڕایانگەیاند کە دەیانەوێت لە سیاسەتدا بەشدار بن. لەو پێناوەشدا تێکۆشانێکی …
نوسینی: غوربەت ساریا سەدەی کۆتایی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بە کودەتا، داگیرکاری، شەڕی مەزهەبی و سیاسەتەکانی چارەسەرنەکردنی دەوڵەت-نەتەوە تێپەڕی. هەرچەندە لە زۆرێک لە دەوڵەتەکان دەسەڵاتە سیاسییەکان گۆڕان، بەڵام شێوازی ستەم وەکو خۆی مایەوە. ناسنامە جیاوازەکان ڕەتکرانەوە، ژنان لە گۆڕەپانی کۆمەڵایەتی دوورخرانەوە و ژیانی هاوبەشی گەلان لەژێر سایەی نەژادپەرستی و سیاسەتی مەزهەبیدا مایەوە. بەردەوامیش لە جوگرافیایەکی لەم شێوەیەدا …
مەریەم فەتحی سەرمایەداریی پیاوسالار بۆ ژنان، چینی کرێکار، گەلانی بن دەست، پەراوێزخراوەکان و هەموو قوربانیانی ئەم سیستەمە، وەک مەترسییەکی بێ کۆتایی دەبینرێت، کە زۆرترین ئازاری ڕەتاندن، نایەکسانیی، توندوتیژیی و هەڵاواردنی لەتەک خۆی هێناوە. ئەو دۆخە خراپ و قەیراناوییە، کە سەرمایەداریی پیاوسالار دروستیکردووە، بەشێوەیەکی سیستەماتیک فێمیسایدی فیزیکی، کولتووریی، ئابووریی، سیاسیی و کۆمەڵایەتیی ژنان پەیڕەو دەکات. ژنان …
دەنیز چیا – ئەکادیمیای ژنۆلۆژی نەورۆز وەک یەکێک لە کۆنترین سروتە مرۆییەکان، تەنها جەژنێکی وەرزیی یان ڕۆژژمێری نییە، بەڵکو ڕەنگدانەوەیەکی قووڵی خولگەکانی سروشت، ژیانەوە و چەمکە سیمبۆلییەکانی ڕزگاری و نوێبوونەوەیە. لە مێژوودا، نەورۆز هەمیشە بە بیرۆکەی تێپەڕین لە تاریکییەوە بۆ ڕووناکی، لە مردنەوە بۆ ژیان و لە سڕبوونی زستانەوە بۆ بزووتنی بەهار گوزارەی لێکراوە. ئەم …
